Rojava penceresinden 2016: kazanımlar ve federalizmin yılı
Haberler / 30 Aralık 2016 Cuma Saat 03:08
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Rojava Kürdistanı özgürlük ve eşitlik mücadelesini 2016 yılında diplomasi ve çözüm arayışlarıyla yoğunlaştırdı demek yanlış olmaz. 2016 yılını geride bırakırken, dönüp Rojava’da savaşın yoğun olduğu kadar politik mücadelenin de ön planda ve nasıl yaşandığına birlikte bakalım: Rojava’nın 7 temsilciliği Avrupa ülkelerinde açıldı ve demokratik federal sistemin Ortadoğu için elzemiyeti konusunda yoğun tartışmaların başlanmasına adım atılmış oldu

Rojava Devrimi ve kazanımları, 2016 yılında bölge halkları ve dünyanın gündeminde daha çok yer aldı. Bu yıl en çok önce çıkan adım ise diplomatik başarılar ve demokratik federal sistem projesinin çözüm projesi olarak sunulması oldu.

Diplomatik kazanımlar

Demokratik Suriye Meclisi (MSD) eşbaşkanları Îlham Ehmed ile Heysem Menai ve yürütme komiteleri üyeerinden oluşan bir heyet, 13 Ocak’ta Cenevre’de Rusya Dışişleri yetkilileri ile görüşmeler gerçekleştirdi. Rusya tarafında ise Rusya Dışişleri Bakan yardımcısı Gennady Gatilov ile bakanlığın Ortadoğu ve Kuzey Afrika sorumlusu Alexander Vershinin’in yer aldığı heyet ile yapılan görüşmelerden bir aydan daha az süre sonra Rojava’nın Rusya temsilciliği açıldı. Temsilciliğin açılışı ise 2 Şubat’ta çok sayıda siyasetçinin katıldığı bir törenle gerçekleştirildi.

McGurk’un Kobanê ziyareti

Ocak ayının sonunda ABD Başkanı Barack Obama’nın DAİŞ karşıtı koalisyon temsilcisi Brett McGurk, Rojava’yı ziyaret etti. Kobanê’de de bir dizi temasta bulunan McGurk, insani yardım ve güvenlik konuları siyasi ve askeri temsilcilerle görüştü. Görüşmenin Kürtlerin dahil edilmediği ve başarısızlıkla sonuçlanan Cenevre-3 Görüşmelerinden sonra gerçekleşmesi dikkat çekmişti.

McGurk’tan sonra Votel

McGurk’un ziyaretinden sonra 22 Mayıs’ta ise ABD’nin Ortadoğu Operasyonları komutanı Joseph Votel, Rojava’yı ziyaret etti. 11 saat süren ziyarette Rojava temsilcileri ve koalisyonun özel güçleri ile görüşmeler gerçekleştirildi. Bu ziyaretten birkaç gün sonra Demokratik Suriye Güçleri (QSD) önce Kuzey Rakka kırsalını özgürleştirme operasyonunu başlattı ardından da Haziran ayında da yönünü Minbic’e çevirdi.

Cenevre-3 ve Kürtlerin dahil edilmemesi

Nisan ayı ortalarında Birleşmiş Milletler’in Suriye Özel Temsilcisi Staffan de Mistura, Suriye krizinin çözümü için Cenevre’de görüşmelere başlanacağını duyurdu. Bu çerçevede Mistura, 11 Mayıs günü Cenevre’de PYD ve Demokratik Özerklik Yönetimi temsilcileri ile bir görüşme gerçekleştirdi. Görüşmeye PYD Eşbaşkanı Salih Muslim, PYD Avrupa Temsilcisi Ebdulselam Mistefa ile Demokratik Özerkli Avrupa Temsilcisi Sînem Mihemed yer aldı.

Ancak Riyad muhalefetinin katılmaması ve Türkiye’nin Kürtlerin katılımını engelleme çabalarından dolayı Cenevre-3 görüşmelerinin akıbeeti de kendinden öncekilerin akıbeti gibi oldu.

Demokratik federalizm ve içeride çözüm çabaları

Rojava oluşumları, Türkiye’nin baskıları nedeniyler Cenevre-3’e katılamayınca Suriye krizinin çözümünün içeriden olacağına kanaat getirdi. Bunun üzerine çoğulcu bir Suriye’nin çekirdeği olabilecek bir proje üzerine çalışma yürütmeye karar verdiler.

Bu fikir 16-17 Mart tarihlerinde Rimêlan’da 200 Kürt, Arap, Asûri, Süryani, Türkmen ve Çeçen temsilcinin katılımıyla gerçekleşen Rojava-Kuzey Suriye Demokratil Federalizm Kurucu Meclisi’nin ilanını doğurdu.

Meclis ilanından sonraki ilk 6 ayda tüm halklar ve oluşumlarla toplantılar yapılarak Toplumsal Sözleşme taslağı hazırlandı.

Kurucu Meclis, 3 ay içerisinde aralarında ABD, Rusya, Birleşmiş Milletler (BM) ve BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon’un da olduğu 15 bin devlet, kurum ve kişiye sistemi tanıtan mektuplar yazdı. Kurucu Meclis; Suriye Değişim ve Rönesans Partisi Sektereri ve aynı zmanda Suriye Ulusal Hareketi üyesi Mistefa Qeliecî, Buğday Dalgası Hareketi Başkanı Heysem Menai, Demokratik Modernite Partisi Başkanı Fîras El-Qesas ve birçok muhalif kişiyi kabul etti.

Suriye’de ilk demokratik platform

Demokatik Federalizm projesinin önerilmesinin ardından 160 delegenin katılımıyla 30 Eylül ile 1 Ekim tarihleri arasında Rimêlan’da platform düzenlendi. “Demokratik Federaliz Suriye’nin Birliğinin Garantisidir” şiarıyla yapılan platformda, ulus-devlet ve alternatifi demokratik ulus, Demokratik Özerklik deneyimi ve Demokratik Federalizm gibi konu başlıklarında tartışmalar yürütüldü.

Yol haritası

12 Ekim’de Kürt siyasi güçleri, Suriye krizinin çözüm için bir yol haritası belirleme perdesini araladı. Bu Rojava Demokratik Toplum Hareketi (TEV-DEM) tarafından Qamişlo’da bir basın toplantısıyla açıklandı. TEV-DEM, Suriye Kürtleri Demokrat ve Solcular Topluluğu, Suriye Kürtleri Ulusal Koalisyonu, Suriye Kürtleri Demokratik Partisi ve Suriye İlerici Partisi’nin toplantılarıyla geliştirilmeye çalışıldı. Ancak bölgesel ve uluslararası güçlerin müdahaleleri sonucu bu proje fazla bir etkinlik gösteremedi.

ABD’den önemli görüşmeler

Bunlarlar eş zamanlı olarak dışarıda da diplomatik çalışmalar devam ediyordu. 9 Eylül’de Demokratik Suriye Meclisi Eşbaşkanı Îlham Ehmed ile Demokratik Özerklik Avrupa Temsilcisi Sînem Mihemed ABD’nin başkenti Washington’da ABD heyetleri ile görüşmeler gerçekleştirdi. Burada sadece ABD Başkanı Barack Obama heyeti ile değil, ABD’nin başkan adayı olan Donald Trump’un Ortadoğu danışmanı Welîd Faris ile de görüşmeler yapıldı.

10 Ekim’de ise Îlham Ehmed, BM Kadın Bürosu’nun daveti üzerine ABD’de bir ziyarette bulundu. Ziyarete ilişkin ANHA’ya konuşan Ehmed, “ABD ve birçok devletin Rojava’nın siyasi ve askeri sistemini kabul ettiğini” söyledi.

Rojava’yı Güney Afrika’ya tanıtma

26 Ağustos’ta Rojava’dan bir heyet, Güney Afrika’nın başkenti Johannesburg’ta hükümet ve siyasi partilerle görüşmeler gerçekleştirdi. PYD Eşbaşkanı Salih Muslim, YPJ komutanı Şaha Ebdo, Kürdistan Ulusal Kongresi (KNK) Eşbaşkanı Rêbûwar Reşîd ile KNK Dışilişkiler Komitesi üyesi Yilmaz Orkan’ın yer aldığı heyet, Güney Afrika’da bir dizi görüşme gerçekleştirerek, Rojava ve demokratik bir Suriye konusunda fikir alışverişinde bulundu.

Türk işgaline karşı direniş cephesi

Türkiye 24 Ağustos’ta Kuzey Suriye topraklarını işgal etmeye başladı ve Bab’ın çevresine kadar geldi. Bu işgale karşı Suriye’deki yurtsever çevre ve kişiler Suriye Ulusal Direnişi ismiyle bir direniş cephesinin ilanını 7 Eylül’de gerçekleştirdi. Bu cephe Til Rifat (Arfad) kasabasında düzenlediği basın toplantısıyla işgal karşıtı çalışmalarına başladı.

Lübnan ziyareti

22 Eylül’de MSD Eşbaşkanı Îlham Ehmed, Lübnan Ulusal Dalgası Başkanı Mîşêl Ewn (daha sonra Lübnan Cumhurbaşkanlığına seçildi) ile bir görüşme gerçekleştirdi. Bu görüşmede Ewn, federalizmin bölge sorunlarının en iyi çözüm yolu olduğunu ifade etti. Lübnan’da birçok siyasi parti ile bir araya gelen Ehmed, Ermeni ve Süryani partileri ile de görüşmeler gerçekleştirdi.

Temsilciliklerin açılması

Cizîrê Kantonu Dışiişleri Komitesi Eşbaşkanı Ebdulkerîm Omer, 30 Mart’tan 28 Nisan’a kadar Avrupa’nın Danimarka, Çek Cumhuriyeti, Lüksemburg, ve İsveç gibi ülkelerinde yaptığı ziyaretlerler bir dizi diplomatik görüşme yaptı. Bu görüşmeler sonrası 4 Nisan’da Çek Cumhuriyeti’nin başkenti Prag’ta, 17 Nisan’da ise İsveç’in başkenti Stockholm’da temsilcilikler açıldı. 7 Mayıs’ta ise Almanya’nın başkenti Berlin ile Fransa’nın başkenti Paris’te temsilcilikler açıldı.

Ayrıca Benelüx’te (Belçika, Hollanda ve Lüksemburt) 8 Eylül’de temsilciliğin açılığı gerçekleşti. Son olarak da Norveç’in başkenti Oslo’da Belediye binasında temsili olarak 3 günlük bir temsilcilik açılarak Rojava dünyaya tanıtıldı. Bu tanıtımlar sonrası birçok kesimden Rojava’ya ziyaretler gerçekleşti.

Rojava’ya siyasi ziyaretler

20 Kasım’da Fransa’nın eski Dışişleri Bakanı Bernard Kouchner ile ABD’nin eski büyükelçilerinden Peter Kalbrais, ABD’de Donald Trump’un seçim zaferinden sonra Rojava’ya önemli bir ziyaret gerçekleştirdi. PYD Eşbaşkanı Asya Ebdullah, TEV-DEM Yönetim Kurulu üyesi Aldar Xelil ve Cizîrê Kantonu Dış ilişkileri Komitesi Eşbaşkanı Abdulkerîm Omer tarafından karşılanan heyet ile basına kapalı bir görüşme gerçekleşti.

Kürdistan Stratejik Araştırmalar Merkezi

www.lekolin.com - www.lekolin.org - www.lekolin.net – www.lekolin.info -www.navendalekolin.com -http://kursam.org/index.html

Parveke

TAGS(ETIKETLER): Rojava  penceresinden  2016  kazanimlar  ve  federalizmin  yili  

Bu Yazıya Henüz Yorum Eklenmemiş.